Η βουλευτής Λασιθίου του ΠΑΣΟΚ άσκησε έντονη κριτική στη Βουλή για τον νέο Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης, κάνοντας ιδιαίτερη αναφορά στα προβλήματα που αντιμετωπίζει το Λασίθι σε ζητήματα λειψυδρίας, πολιτικής προστασίας, μεταναστευτικού και υποστελέχωσης των δήμων.
Στην Ολομέλεια της Βουλής τοποθετήθηκε η Βουλευτής Λασιθίου του ΠΑΣΟΚ, Κατερίνα Σπυριδάκη, κατά τη συζήτηση του σχεδίου νόμου του Υπουργείου Εσωτερικών για τον νέο Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης, ασκώντας συνολική κριτική στη φιλοσοφία του νομοσχεδίου και υποστηρίζοντας ότι, αντί να σηματοδοτεί μια ουσιαστική μεταρρύθμιση υπέρ της αποκέντρωσης, μεταφέρει διαρκώς νέες ευθύνες στους δήμους χωρίς τους αντίστοιχους πόρους, το προσωπικό και τα εργαλεία που απαιτούνται για την άσκησή τους.
Στην παρέμβασή της, η κα Σπυριδάκη ανέδειξε ότι ο πραγματικός χαρακτήρας της Τοπικής Αυτοδιοίκησης δεν αποτυπώνεται στα νομοθετικά κείμενα αλλά στην καθημερινότητα των πολιτών και στην ικανότητα των δήμων να ανταποκρίνονται στις ανάγκες των τοπικών κοινωνιών.
Όπως χαρακτηριστικά ανέφερε: «Η Τοπική Αυτοδιοίκηση, αν τη δούμε σε εικόνες, είναι το σχολικό κτίριο που πρέπει να συντηρηθεί, ο δρόμος που πρέπει να αποκατασταθεί, το νερό που πρέπει να φτάσει στο σπίτι και στην επιχείρηση, η καθαριότητα, η κοινωνική φροντίδα, η Πολιτική Προστασία. Εκεί κρίνεται καθημερινά η αποτελεσματικότητα του κράτους. Γι’ αυτό ένας Κώδικας δεν αξιολογείται μόνο από τον όγκο ή το εύρος του. Μια μεταρρύθμιση κρίνεται πρωτίστως από το αν αλλάζει τη σχέση του κεντρικού κράτους με τους δήμους, τις περιφέρειες και τις τοπικές κοινωνίες.»
Υπενθύμισε, παράλληλα, ότι το ΠΑΣΟΚ έχει ιστορικά ταυτιστεί με τις μεγάλες μεταρρυθμίσεις στην Αυτοδιοίκηση, υπογραμμίζοντας ότι η πραγματική αποκέντρωση δεν εξαντλείται στη μεταφορά ευθυνών αλλά προϋποθέτει και μεταφορά εξουσιών και πόρων.
Όπως σημείωσε: «Το ΠΑΣΟΚ έχει συνδέσει ιστορικά την πορεία του με μεγάλες αλλαγές στην Τοπική Αυτοδιοίκηση και με μία αντίληψη ότι η εξουσία, οι πόροι και η ευθύνη πρέπει να μεταφέρονται πλησιέστερα στον πολίτη. Θέλουμε αποκέντρωση εξουσιών και πόρων και όχι αποσυγκέντρωση αρμοδιοτήτων και ευθυνών.»
Στη συνέχεια ανέλυσε τον τρόπο με τον οποίο –όπως υποστήριξε– η Κυβέρνηση μετατρέπει σταδιακά τους δήμους σε αποδέκτες κάθε κυβερνητικής αστοχίας, αναθέτοντάς τους ολοένα και περισσότερες αρμοδιότητες χωρίς να τους παρέχει το αναγκαίο προσωπικό και τη χρηματοδότηση.
Όπως χαρακτηριστικά ανέφερε: «Οι δήμοι συνεχώς συγκεντρώνουν νέες αρμοδιότητες χωρίς να λαμβάνουν προσωπικό, χρηματοδότηση και τεχνογνωσία που απαιτείται για να τις ασκήσουν. Μετατρέπονται σε συλλέκτες ευθυνών. Ο πολίτης ζητά κάτι από τον δήμο. Τα στελέχη του δήμου γνωρίζουν το πρόβλημα, αλλά δεν διαθέτουν τα μέσα για να το λύσουν και τελικά καλούνται να διαχειριστούν την εύλογη αγανάκτηση της τοπικής κοινωνίας για μία αδυναμία που δεν δημιούργησαν οι ίδιοι. Άρα τους έχετε αναγκάσει να διαχειρίζονται ανθρώπους αντί να διαχειρίζονται προβλήματα.»
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στην κατάσταση που επικρατεί στο Λασίθι, χρησιμοποιώντας το ως χαρακτηριστικό παράδειγμα των αδιεξόδων που δημιουργεί η συγκεντρωτική λειτουργία του κράτους.
Όπως χαρακτηριστικά τόνισε: «Στο νερό, στην Πολιτική Προστασία, στη λειψυδρία, στις τοπικές συνέπειες από το μεταναστευτικό στο Λασίθι, στις αυξημένες τουριστικές ανάγκες η Τοπική Αυτοδιοίκηση, οι δήμοι βρίσκονται στην πρώτη γραμμή. Έχουν, όμως, τα εργαλεία για να δώσουν τις μάχες αυτές; Φυσικά και όχι. Και εδώ ξεκινά ο φαύλος κύκλος. Ο πολίτης ζητά κάτι από τον δήμο. Τα στελέχη του δήμου γνωρίζουν το πρόβλημα, αλλά δεν διαθέτουν τα μέσα για να το λύσουν και τελικά καλούνται να διαχειριστούν την εύλογη αγανάκτηση της τοπικής κοινωνίας για μία αδυναμία που δεν δημιούργησαν οι ίδιοι.»
Αμέσως μετά, εστίασε στις ιδιαίτερες δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι μικροί και νησιωτικοί δήμοι, επισημαίνοντας ότι το κράτος απαιτεί από όλους την ίδια διοικητική επάρκεια, ανεξαρτήτως των πραγματικών δυνατοτήτων τους.
Όπως ανέφερε: «Στο Λασίθι αυτή η ανισορροπία είναι καθημερινή πραγματικότητα, αλλά και μικροί ορεινοί και νησιωτικοί δήμοι καλούνται να εφαρμόσουν το ίδιο σύνθετο θεσμικό πλαίσιο με τους μεγάλους δήμους, χωρίς να έχουν την αντίστοιχη διοικητική υποδομή. Όταν λείπουν μηχανικοί, οικονομολόγοι και νομικοί, ο διαθέσιμος ευρωπαϊκός πόρος μένει στα χαρτιά.»
Σημαντικό μέρος της ομιλίας της αφιερώθηκε στο νέο εκλογικό σύστημα για την Αυτοδιοίκηση, το οποίο χαρακτήρισε σοβαρή θεσμική οπισθοχώρηση.
Η Βουλευτής εξήγησε αναλυτικά ότι η κατάργηση της αυτοτελούς πολιτικής διαδικασίας του δεύτερου γύρου αλλοιώνει τη λαϊκή βούληση και αφαιρεί από τον πολίτη τη δυνατότητα να αποφασίσει γνωρίζοντας τα πραγματικά δεδομένα που έχουν διαμορφωθεί μετά την πρώτη Κυριακή.
Όπως χαρακτηριστικά τόνισε: «Η Κυβέρνηση καταργεί την αυτοτελή πολιτική διαδικασία του δεύτερου γύρου. Ο πολίτης καλείται από την πρώτη εκλογική ημέρα να δηλώσει δεύτερη προτίμηση χωρίς να γνωρίζει ποιοι θα είναι οι δύο επικρατέστεροι συνδυασμοί και ποιο θα είναι το πραγματικό δίλημμα. Η δεύτερη επιλογή αποτελεί μια νέα πολιτική απόφαση. Με το προτεινόμενο σύστημα αυτή η κρίση αντικαθίσταται από μία προκαταβολική δήλωση προτίμησης. Το ζήτημα αφορά την αντιπροσωπευτικότητα του αποτελέσματος και την αρχή της λαϊκής κυριαρχίας.»
Παράλληλα, στάθηκε ιδιαίτερα στις οικονομικές διατάξεις του Κώδικα, ασκώντας κριτική στη δημιουργία του νέου Τοπικού Τέλους Ανάπτυξης.
Όπως επισήμανε, η Κυβέρνηση μετακυλίει την ευθύνη της υποχρηματοδότησης των δήμων στους ίδιους τους πολίτες, χωρίς να προβλέπει ουσιαστικά μέτρα προστασίας για τις ευάλωτες κοινωνικές ομάδες.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στις Δημοτικές Επιχειρήσεις Ύδρευσης και Αποχέτευσης, συνδέοντας άμεσα το ζήτημα με τη λειψυδρία που αντιμετωπίζει η Κρήτη και ειδικότερα το Λασίθι.
Όπως ανέφερε: «Σε νησιωτικές περιοχές, όπως είναι το Λασίθι και η Κρήτη, η λειψυδρία, τα παλαιωμένα δίκτυα, η εποχική αύξηση της κατανάλωσης και το υψηλό ενεργειακό κόστος δεν αντιμετωπίζονται με πίεση στον καταναλωτή. Χρειάζεται σχέδιο για τα δίκτυα, τις διαρροές, την αποθήκευση, την επαναχρησιμοποίηση του νερού, καθώς και τη σταθερή στήριξη για την ενεργειακή αυτονομία. Αυτή είναι η ουσιαστική εξυγίανση.»
Στη συνέχεια, η κα Σπυριδάκη αναφέρθηκε εκτενώς στο άρθρο 731, που αφορά τους εργαζόμενους στις κοινωνικές δομές των δήμων, υποστηρίζοντας ότι η Κυβέρνηση παρατείνει το καθεστώς ανασφάλειας χιλιάδων εργαζομένων που καλύπτουν διαρκείς και πάγιες ανάγκες.
Όπως χαρακτηριστικά σημείωσε: «Έρχομαι τώρα σε μια άλλη αντίφαση, στο άρθρο 731. Αφορά ανθρώπους που κρατούν όρθιες κρίσιμες υπηρεσίες των δήμων, εργαζόμενους σε κοινωνικές δομές με προγράμματα που χρηματοδοτούνται από ευρωπαϊκούς πόρους, ανθρώπους που επιλέχθηκαν με διαδικασίες ΑΣΕΠ, εργάζονται για χρόνια ολόκληρα και καλύπτουν πάγιες ανάγκες, ανθρώπους σε ομηρία που τους εμπιστευόμαστε ό,τι σημαντικότερο έχουμε, τα παιδιά μας. Κι όταν προσφεύγουν στη δικαιοσύνη για να κριθεί η πραγματική σχέση εργασίας τους, η Κυβέρνηση τούς βάζει νέα δικονομικά εμπόδια. Αντί να λύσει τη χρόνια υποστελέχωση με μόνιμο προσωπικό, παρατείνει την αγωνία των ανθρώπων αυτών. Αντί να στηρίξετε τις υπηρεσίες της περιφέρειας, τις φέρνετε να λειτουργούν με εργαζόμενους που δεν γνωρίζουν αν θα έχουν αύριο δουλειά. Κι αυτό έχει συνέπειες πολύ μεγαλύτερες από μια εργασιακή διαφορά. Όταν ο εργαζόμενος δεν μπορεί να σχεδιάσει τη ζωή του, όταν μια νέα οικογένεια δεν μπορεί να κάνει τον προγραμματισμό της, όταν δεν έχει σταθερό εισόδημα, τότε οι τοπικές υπηρεσίες αποδυναμώνονται διαρκώς και η περιφέρεια αδειάζει. Οι άνθρωποι αισθάνονται ανασφάλεια κι έχουν πολύ μεγάλη δυσπιστία για τις προθέσεις σας.»
Κλείνοντας την ομιλία της, η Βουλευτής Λασιθίου συνόψισε τη βασική πολιτική της κριτική, τονίζοντας ότι ο νέος Κώδικας δεν ενισχύει την Αυτοδιοίκηση αλλά μεταφέρει σε αυτήν το κόστος και τη φθορά των κυβερνητικών επιλογών.
Όπως χαρακτηριστικά ανέφερε: «Παραδίδετε στους δήμους έναν Κώδικα επτακοσίων και πλέον άρθρων. Προσωπικό θα παραδώσετε; Τους απαραίτητους πόρους θα τους εξασφαλίσετε; Τα μέσα και ο έλεγχος μένουν στο κέντρο, ενώ ο λογαριασμός πηγαίνει στην αυτοδιοίκηση και μαζί με αυτόν συνεχίζει και η φθορά.»
Και ολοκλήρωσε με το πολιτικό μήνυμα της παράταξης: «Το ΠΑΣΟΚ δεν θα νομιμοποιήσει τέτοιες πρακτικές. Η παράταξη που άνοιξε τον δρόμο για την αυτοδιοίκηση δεν θα γίνει συνένοχη στο κλείσιμό του. Για την ιστορική μας ευθύνη δεν θα στηρίξουμε ένα νομοσχέδιο που βαφτίζει μεταρρύθμιση την κυβερνητική αποποίηση ευθύνης.»
