Ο πρόεδρος των επαγγελματιών αλιέων κ. Τζαράκης στο «Καλημέρα Λασίθι» για τις άδειες θάλασσες, τις ζημιές στα εργαλεία και τα “λιμανιάτικα-σοκ” που πνίγουν τον κλάδο. Λαγοκέφαλοι και άλλα ξενικά είδη καταστρέφουν την αναπαραγωγή – στη Χρυσή δεν υπάρχει πια μπαρμπούνι.
Με τη θάλασσα να αλλάζει ραγδαία, τα ψάρια να λιγοστεύουν και τον λαγοκέφαλο να εξαπλώνεται ανεξέλεγκτα, οι επαγγελματίες αλιείς της Ιεράπετρας περιγράφουν πλέον μια πραγματικότητα που –όπως λένε– οδηγεί τον κλάδο σε εξαφάνιση.
Ο Πρόεδρος των Επαγγελματιών Αλιέων, κ. Τζαράκης, μιλώντας στην εκπομπή «Καλημέρα Λασίθι», έδωσε μια εικόνα από την καθημερινότητα στη θάλασσα: ζημιές στα εργαλεία, ανυπαρξία γόνου και αναπαραγωγής, δυσθεώρητα λειτουργικά κόστη και μια αίσθηση ότι «κανείς δεν μπορεί να ξεκινήσει σήμερα να γίνει ψαράς».
«Ο λαγοκέφαλος μάς έφαγε τα εργαλεία και τον γόνο»
Στο επίκεντρο της συζήτησης βρέθηκε ο λαγοκέφαλος, ο οποίος, όπως είπε, δεν είναι πια ένα «περιορισμένο πρόβλημα» αλλά κυριαρχεί στο οικοσύστημα. Οι αλιείς δεν μπορούν να δουλέψουν όπως παλιά: δίχτυα και παραγάδια καταστρέφονται, ενώ η ζημιά δεν αφορά μόνο το εισόδημα αλλά και την ίδια τη φυσική αναπαραγωγή.
«Δεν υπάρχει πια μικρό ψάρι, δεν βρίσκεις γόνο. Δεν έχουμε αναπαραγωγή. Έχει γίνει ζημιά σε όλη τη θάλασσα», σημείωσε, περιγράφοντας την εικόνα μιας θάλασσας που αδειάζει και μιας αλιείας που χάνει τον λόγο ύπαρξής της.
«Η επόμενη μέρα στην αλιεία την βλέπουμε να εξαφανίζεται»
Ο κ. Τζαράκης ήταν κατηγορηματικός για το μέλλον του επαγγέλματος: «Δεν υπάρχει νέος τώρα. Δεν υπάρχει κίνητρο. Ποιος να ξεκινήσει σήμερα να κάνει επιχείρηση με καΐκι;». Το κόστος είναι υψηλό, τα έσοδα αβέβαια και οι φθορές μόνιμες. Μίλησε για παλιές μηχανές, ακριβές επισκευές, εργαλεία που κοστίζουν χιλιάδες ευρώ και καταστρέφονται σε λίγες μέρες.
Χαρακτηριστική ήταν η αναφορά του στο κόστος των εργαλείων: ένα σετ μπορεί να κοστίζει περίπου 5.000 ευρώ, ενώ παλαιότερα «έβγαζε χρόνια». Σήμερα, όμως, με τους λαγοκέφαλους και τις ζημιές, ο χρόνος ζωής των εργαλείων μειώνεται δραματικά.
Κλίβανος, υγειονομική διαχείριση και επιδότηση: «Χωρίς υποδομές δεν γίνεται»
Ένα από τα κεντρικά ζητήματα ήταν η ανάγκη για οργανωμένη διαχείριση των αλιευμάτων λαγοκέφαλου: να υπάρχει δηλαδή ασφαλής τρόπος συλλογής, μεταφοράς και καταστροφής (ή αξιοποίησης) του ψαριού. Στο τραπέζι μπήκε η συζήτηση για κλίβανο/μονάδα καύσης ή άλλη υγειονομική λύση, ωστόσο ο κ. Τζαράκης ανέφερε ότι στην πράξη οι αλιείς δεν έχουν καθαρή εικόνα για το τι υπάρχει διαθέσιμο, πού και πότε θα λειτουργήσει, και με ποιο πλαίσιο.
Υπογράμμισε ότι ακόμη και αν υπάρξει επιδότηση για το ψάρεμα του λαγοκέφαλου, χωρίς υποδομές και χωρίς κάλυψη των εξόδων (ρεύματα, μεταφορικά, εργαλεία, δολώματα) η προσπάθεια δεν μπορεί να σταθεί.
«Λιμανιάτικα-σοκ» στην Ιεράπετρα: από 160€ στα 820€
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον προκάλεσε το θέμα των λιμενικών τελών στην Ιεράπετρα. Ο κ. Τζαράκης περιέγραψε μια εκτόξευση των χρεώσεων που θεωρείται αδικαιολόγητη και δυσανάλογη σε σχέση με άλλες περιοχές της Κρήτης.
Έδωσε ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα: για σκάφος 11 μέτρων, χρέωση που παλαιότερα ήταν περίπου 160 ευρώ (για διετία) έφτασε να ζητείται στα 820 ευρώ, με πιθανή έκπτωση 40% μόνο αν προπληρωθεί. Την ίδια στιγμή, όπως είπε, σε άλλα λιμάνια της Κρήτης τα ποσά είναι πολλαπλάσια χαμηλότερα. Οι αλιείς ζητούν διαφορετική τιμολόγηση για τα επαγγελματικά σκάφη που παραμένουν μόνιμα στο λιμάνι, σε σχέση με τα τουριστικά/διακοπών που μπαίνουν-βγαίνουν περιστασιακά.
Ένας κλάδος που «κρατιέται από την αγάπη για τη θάλασσα»
Παρά τη σκληρή εικόνα, ο κ. Τζαράκης έκλεισε με μια φράση που συμπυκνώνει το δράμα αλλά και την ταυτότητα των αλιέων: δεν κάνει αυτή τη δουλειά «ο οποιοσδήποτε». Την κάνει εκείνος που αγαπά και σέβεται τη θάλασσα. Όμως, όπως προειδοποίησε, χωρίς πολιτική βούληση, χωρίς πρακτικές υποδομές για τον λαγοκέφαλο και χωρίς δίκαιη οικονομική αντιμετώπιση (τέλη, ΦΠΑ, κόστος μηχανών και εργαλείων), η αλιεία στην Ιεράπετρα κινδυνεύει να μείνει χωρίς ανθρώπους.